Gun ons september - Coronamijmeringen

Een gevleugeld gezegde van mijn man is 'Het moet eerst slechter gaan, voor het weer beter wordt', een mantra dat toepasbaar is op ongeveer alles, van Hollywood Blockbuster tot het plaatselijk weerbericht, en ook op deze corona pandemie.

Gisteren was het weer tijd voor een langverwachte veiligheidsraad waarin nieuwe maatregelen zouden worden aangekondigd voor België. De vorige veiligheidsraad was bijna een maand geleden. Ik had hoop, nav een artikeltje waarin Toerisme Vlaanderen een lans brak voor de toeristische sector, de eerste keer dat die bij naam en toenaam werd genoemd, en ik dacht bij mezelf, gun ons september.

Het sprankeltje hoop voor Cultuur en Events werd waarheid. Met ingang van 1 september wordt het maximaal aantal toegelaten mensen in een publiek – bij sportwedstrijden, in het theater of bij andere cultuur-activiteiten, gebedshuizen, congreszalen, auditoria - uitgebreid tot 200 personen binnen en 400 personen buiten (ipv 100 en 200). En na een begrafenis mag je eindelijk weer een koffietafel houden, tot 50 gasten. 

De sociale bubbel van 5 blijft behouden, winkelen mag vanaf maandag weer met 2 en langer dan 30 minuten per winkel. Dat de bubbel van 5 behouden blijft, vind ik een goede zaak. Toen de bubbel onlangs werd versoepeld, zaten we in no time met een stijging in het aantal besmettingen. Het winkelen met 2 is ook fijn, die mocht van mij zelfs uitgebreid naar gezinsleden, of zelfs de bubbel, maar we zijn blij met elke vooruitgang.

Versoepeling dus voor events, voor cultuur, voor retail (winkels), maar waar bleef de versoepeling voor toerisme?

Als evenementen in de buitenlucht mogen doorgaan met 400 personen, waarom mogen wij stadsgidsen dan nog steeds maar met maximaal 9 personen op stap?

Ik ben er verder over beginnen nadenken na een wandeling die ik deze week had voor vzw Sporta. Sporta organiseert zomerkampen voor jongeren, zo ook een modekamp. Het is voor dat kamp dat zij al voor de derde of vierde keer op rij, beroep doen op mij voor Modewandeling in Antwerpen. Het is altijd heel leuk. De groep bestaat normaal gezien uit 14 deelnemers en 2 begeleiders.
Omdat ik maar 9 personen mee mag nemen op mijn wandelingen, dacht ik dat deze groep ook weer zou annuleren, zoals tientallen groepen reeds deden sinds 14 maart, maar nee, deze mocht doorgaan;

Op het samenscholingsverbod in Antwerpen geldt namelijk één uitzondering. Samenkomsten van minderjarigen bij een begeleide activiteit in de openbare ruimte.

Dus bij deze mijn dringend verzoek.
Maak een uitzondering voor alle samenkomsten bij een begeleide activiteit in de openbare ruimte. Laat groepen met ons op wandel gaan tot pakweg 20 personen. Met mondmaskers, handhygiëne en afstand. En gun ons september.

Het hoogseizoen in gidsenland voor wat betreft rondleidingen voor groepen loopt enerzijds van maart tot en met juni. Die maanden zijn we misgelopen. In juli en augustus hebben wij soms nog enkele individuele toeristen, maar die hadden we dit jaar ook niet.
De meeste teambuildings, bedrijfsuitjes, activiteiten met sociaal culturele verenigingen gaan door in september met een uitloop naar oktober, maar de nieuwe maatregel loopt al zeker tot en met eind september.

Ons voorjaar hebben wij gemist, alstublieft, gun ons september.

Horeca draait al weer een tijdje, mensen stappen zonder schroom, angst, zorg, op een overvol vliegtuig, de event sector haalt (een beetje) adem, de laatste solden kun je toch nog met z'n 2 gaan scoren, theaters stoffen hun podia af, maar toerisme heeft nog steeds geen perspectief.

In april riep men "Horeca moest als eerste dicht, en kan pas weer als laatste open". In juni riep men "Cultuur moest als eerste dicht, en kan pas weer als laatste open".

Ik zeg jullie "Toerisme moest als eerste dicht, en kan pas weer als laatste open".
Dus alstublieft, gun ons september.

Ik doe een oproep naar alle collega gidsen en aanbieders van toeristische belevingen; City golfs, rondritjes, fietstochten, workshops, ...
Gebruik de hashtag #gunonsseptember, en laat ons hopen op een mirakel.

Radio 2 belde me erover op. Herbeluister het interview hier.

Even kort recapituleren:

Vanaf 14 maart 2020 gingen meerdere maatregelen van kracht. Horeca moest dicht, en een paar dagen later, 18 maart, volgde een complete lockdown. Alle niet-essentiële winkels moesten dicht, burgers moeten thuisblijven en contact met de buitenwereld maximaal vermijden, met uitzondering van gezinsleden of voor het werk. Grenzen werden gesloten.

Alle ondernemers, ook ik moesten verplicht sluiten, mijn chocoladeatelier voor workshops moest dicht, ik mocht geen rondleidingen meer geven, musea en kerken gingen op slot, dierenparken en pretparken sloten hun toegangspoorten, kortom, het kloppend hart van onze stad werd even aan een kunstmatige monotor gelegd, zoals dat ook begin grote delen van de rest van de wereld.

Langzaam maar zeker kwam er beterchap. DIY winkels en tuincentra mochten weer open, stoffelwinkels (dat was vooral om mensen toe te laten zelf mondmaskers te maken (het mondmaskersaga is een verhaal op zich waarover ik hier niet ga uitwijden), je mocht contact hebben met één andere persoon (waar je niet mee samenwoont) en vanaf 10 mei werd die 'sociale bubbel' mensen waar je contact mee mocht hebben, uitgebreid naar 4.

Een week later mochten kappers, schoonheidssalons, pedicures, nagelsalons, barbiers en tatoeage- en piercingsalons opnieuw open. Markten gingen open (met maximaal 50 kramen), sporten in clubverband was opnieuw mogelijk in de buitenlucht (met maximaal twintig personen) en ook musea en dierentuinen mochten weer bezoekers ontvangen.
Huwelijken en begrafenissen waren mogelijk tot 30 personen. Maar dat alles wel nog steeds onder strikte voorwaarden.

8 juni was D-Day. Alle bedrijven mochten hun activiteiten hervatten. Behalve casino's, speelhallen en discotheken. Cafés, bars en restaurants moeten nauwkeurige richtlijnen volgen. Zo moet er 1,5 meter tussen de tafels zijn, mogen er maximaal 10 gasten aan een tafel plaatsnemen, moet iedereen aan tafel bediend worden en moeten obers mondmasker dragen. Alle zaken mogen openblijven tot 1 uur, iets wat voortaan ook geldt voor de nachtwinkels. 

Ook de bubbels worden flink uitgebreid. Ipv 4, mag je 10 verschillende personen per week zien. Social distancing blijft aangeraden, maar niet voor gezinsleden, kinderen onder de 12 jaar onder elkaar en mensen uit de uitgebreide bubbel. Als je iets in groep doet, mag die nooit groter zijn dan 10 personen, kinderen inbegrepen. Zowel bij bezoek thuis, als buitenshuis of op restaurant. In juli ging de bubbel naar 15 personen, en toen ging het fout.

Na een flinke heropflakkering van het aantal besmettingen werden een aantal maatregelingen teruggeschroefd; de sociale bubbel ging terug naar 5, winkelen mocht je nog maar enkel alleen, en max 30 minuten per winkel. En vooral in Antwerpen werden op 28 juli draconische maatregelen getroffen door de aanstelling van een avondklok van 23h30 tot 06h00, een verbod op samenscholingen van meer dan 10 personen.
(De avondklok werd op 6/8 gewijzigd in een nachtklok wegens de hittegolf en horeca mag weer open blijven tot 01h)

Bron

Waarom ik wel een sms stuurde voor baby Pia.

Een knap staaltje David tegen Goliath.

Baby Pia, een meisje van een maand of 8, heeft spinale musculaire atrofie, een ongeneeslijke spierziekte waardoor ze zonder behandeling maximum twee jaar oud zal worden. De aandoening is te stabiliseren, maar het medicijn dat ze nodig heeft, kost bijna 2 miljoen euro. Voor een éénmalige behandeling.
Ja, u leest het correct. Geef het kind één spuitje, en de kans is heel groot dat ze geneest. Het medicijn wordt echter niet terugbetaald, en Pia's ouders kunnen zoveel niet ophoesten.

Ze lanceerden een crowdfunding, en langzaam maar zeker kwamen er centjes binnen. Dat ze er aan dit tempo niet zouden geraken, werd snel duidelijk, en met behulp van een paar vrienden lanceerden ze een sms actie, met ongekend succes tot gevolg.


Twee dagen later waren er 970.000 smsjes gestuurd, en was de doelstelling bereikt. Heel Vlaanderen, en ook in Wallonie hadden mensen het maar over één zaak, #teamPia.
Zelfs de Telecomproviders lieten hun commissie vallen waardoor de 2€ per sms rechtstreeks naar Pia zou gaan, een mooi gebaar. De Facebook pagina van TeamPia had in no time bijna 40.000 volgers. En snel kwam het verlossende nieuws, baby Pia kreeg haar behandeling!


Ik heb zelf geen kinderen, maar kon me de onmacht van die ouders echt wel voorstellen. Ze voelden zich in de steek gelaten door het systeem, door de maatschappij, door de overheid, en door de pharmaceutische bedrijven. En ik zie het mezelf misschien ook zeggen, na de zoveelste slapeloze nacht,

"Godverdomme, als we dat medicijn niet krijgen, dan gaan ze eens wat meemaken".

En inderdaad. We hebben wat mogen meemaken.
De inzameling voor Pia werd wereldnieuws.


Met interesse las ik het opiniestuk in De Standaard, 'Waarom ik géén sms stuurde voor baby Pia' geschreven door Isabelle Vanhoutte. Een vrouw, misschien zelfs een moeder.

Ze had zeker een goed argument, en ik heb ook wat uit het artikel geleerd. Zoals het feit dat er tot in de jaren 80 in de Verenigde Staten een wet bestond die bepaalde dat kennis die was gefinancierd met publiek geld, niet gepatenteerd mocht worden. Waar de staat voor heeft betaald, behoort toe aan het publiek. Maar die wet verdween.

Schande.
Want door die wet te schrappen, geef je elke pharmareus de zegen om voor zijn medicijnen te vragen wat hij wilt, en in het geval van deze 1,9 miljoen euro die in Belgie is opgehaald via de sms actie voor Pia, gaan die naar Novartis, het bedrijf dat het dure medicijn, Zolgensma, op de markt brengt.

De laatste dagen zijn er veel artikels verschenen over Baby Pia, Novartis, Zolgensma, ... Gooi ze maar eens door je browser, je gelooft je ogen niet.

Novartis can charge whatever it wants for this therapy, and justifies the high price based on the emotional appeal of treating children with a terrible disease and a carefully nurtured narrative that new treatments are very expensive to develop.

Het is een heel interessant artikel over de prijssetting van Zolgensma, en wat ze er in Frankrijk proberen tegen te doen.

En dat is precies de reden, beste Isabelle Vanhoutte, waarom ik wel een smsje heb gestuurd naar 4666 met de vermelding 'Pia'.

Want u heeft gelijk, het geld van mijn sms’je komt wellicht terecht in de binnenzak van één van de aandeelhouders van Novartis. En dat lijkt inderdaad verdomd veel op het sponsoren van een systeem waarin medicijnprijzen afgestemd worden op, zoals u ze noemt ‘wat de zot ervoor wil betalen’.
Daar wil ik toch een lichte nuance aanbrengen. Wat als Pia uw dochter was geweest? U had zonder twijfel het uiterste van uzelf gegeven om uw dochter aan het juiste medicijn te helpen. En wanneer dat niet gelukt was geweest, had dat een erg bittere pil geweest om te slikken. Ik vraag me af of u zich dan ook zorgen zou hebben gemaakt over de binnenzakken van de aandeelhouders.

Of straffer misschien, wat als Pia de dochter was geweest van Vasant Narasimhan, huidig CEO van Novartis? Mijnheer Vasant had die injectie wellicht een paar weken geleden zonder blikken of blozen aan zijn dochter later geven en we zouden het zelfs nooit hebben geweten.
Maar zelfs al verdwijnt mijn 2€ in de binnenzak van één of andere aandeelhouder, of CEO, hij gaat toch met een omweggetje langs Pia, en redt wellicht haar leven.

Ik besef maar al te goed dat er hier een zeer gevaarlijk precedent is gecreëerd. Honderden, duizenden, tienduizenden mensen, baby's, kinderen, ouderen, jongeren, ... over heel de wereld wachten op medicijnen waaraan pharmareuzen, als was het een avondje poker, bedragen toekennen die enkel de happy few maar kunnen ophoesten.
Dus in dat opzicht ben ik het met u eens, dit systeem is rot, en de farma-industrie is ziek. Die is - om het met uw eigen woorden te zeggen - niet te genezen met 1,9 miljoen euro. Maar baby Pia wel.

En dus door deze ene ongekende, baanbrekende en revolutionare actie waar bijna een miljoen Belgen aan hebben deelgenomen, ligt die vieze, rotte plek van de hele pharmawereld onder de loep.

Ik ben er zeker van dat er nu een kentering komt. De schenking van 1,9 miljoen euro aan Baby Pia is geen oplossing. Maar het is wel een kanjer van een signaal, een signaal dat niet te negeren is.
Van uw collega Jan Rosier verscheen vandaag in de Standaard een andere opinie.

De reus is geraakt en hij wankelt. Het is dankzij ons, nu aan de overheden om hem te doen buigen.





Lees beide volledige opiniestukken hier (Sorry Standaard, even jullie betaalmuur bij deze omzeild, dit is te belangrijk om niet te delen ...):

Isabelle Vanhoutte weigert een pervers systeem te sponsoren. Ook de farma-industrie is ziek, en er zal heel wat nodig zijn om ze te genezen.

Meer dan 900.000 sms’en werden de afgelopen dagen verstuurd om de familie van baby Pia te steunen om het peperdure medicijn Zolgensma te kunnen betalen. Het doel: 1,9 miljoen euro verzamelen als vergoeding voor het spuitje. Die som is bestemd voor het bedrijf dat Zolgensma op de markt brengt: de Zwitserse farmareus Novartis. Missie geslaagd.
Maar ik deed niet mee. Natuurlijk wil ik graag dat Pia en andere kinderen met de spierziekte SMA beter worden. Het is geweldig dat die medicatie bestaat. Maar ik krijg het niet over mijn hart om een systeem te sponsoren waarin medicijnprijzen afgestemd worden op ‘wat de zot ervoor wil betalen’. Het geld van mijn sms’je zou in de binnenzak van Novartis’ aandeelhouders terechtkomen. Dat is niet juist. Volgens beursduivel.be steeg de omzet van Novartis in 2018 met zes procent naar 51,9 miljard dollar, goed voor een nettowinst van 12,6 miljard dollar. Novartis maakt woekerwinsten. Er hapert iets aan het systeem.
Tot in de jaren 80 bestond er een wet in de Verenigde Staten die bepaalde dat de kennis die was gefinancierd met publiek geld, niet gepatenteerd mocht worden. Waar de staat voor heeft betaald, behoort toe aan het publiek. Maar die wet verdween.
Van 40 naar 274,70 dollar
Wie deed het onderzoek naar Zolgensma? Dat is een samenwerking. Het pionierende onderzoek werd gedaan door dokter Martine Barkats van l’Institut de Myologie in Frankrijk. Dat onderzoek werd mee gesponsord door AFM-Téléthon, een ouder- en patiëntenvereniging die strijdt tegen genetische, zeldzame ziekten met zware invaliditeit tot gevolg, en SMA Europe, een non-profit koepelorganisatie die bestaat uit 20 SMA-patiënten- en onderzoeksorganisaties uit negentien landen in heel Europa. Avexis, een biotechbedrijf dat in 2018 werd overgenomen door Novartis, ontwikkelde het medicijn verder en deed klinische tests. De Amerikaanse geneesmiddelenautoriteit FDA keurde het geneesmiddel op 24 mei 2019 goed, het goedkeuringsproces bij de Europese tegenhanger EMA is nog bezig.
De samenleving betaalt mee aan die ontwikkeling, en toch zijn we geen eigenaar van de resultaten: de academische wereld – en dus de staat – staat in voor de opleiding en het loon van de wetenschappers die onderzoek voeren. Wanneer beloftevolle moleculen verder worden ontwikkeld, vaak in universitaire spin-offs, worden die op hun beurt opgekocht door grotere farmabedrijven en verdwijnt het medicijn van de publieke sector naar de markt. Vanaf dan betalen patiënten en de staat de marktprijs. En die kan pieken.
Een voorbeeld: het patent voor menselijke insuline werd in 1921 naar verluidt voor een symbolische dollar verkocht aan de Universiteit van Toronto. In Amerika steeg de prijs van een flesje insuline van 10 ml van Eli Lilly tussen 2002 en 2017 van ongeveer 40 dollar tot 274,70 dollar. De reden? Prijszetting bij de producent. Bijna een eeuw na de verkoop van het patent kunnen miljoenen patiënten zich het levensreddende medicijn nog amper veroorloven. Terwijl er de laatste twintig jaar géén baanbrekende innovaties plaatsvonden bij Eli Lilly, die die prijsstijging zouden rechtvaardigen.
Groot risico
Hoe wordt de kostprijs dan bepaald? Hoewel er aanzienlijke onderzoeksbudgetten nodig zijn om een medicijn op de markt te brengen, is de uiteindelijke prijszetting een zaak tussen het bedrijf en zijn aandeelhouders. Die aandeelhouders willen graag hoge winsten in ruil voor risicokapitaal. Want risicovol is de ontwikkeling van een medicijn zeker: wanneer een farmaceutisch bedrijf een nieuw medicijn ontwikkelt, kost dat handenvol geld. Op 20.000 stofjes die worden onderzocht, komen er 20 medicijnen op de markt. Na de eerste onderzoeken in het labo, waar werkzame moleculen gedetecteerd worden, volgen dierproeven en klinische tests. Dat is een lang en complex proces dat erg veel geld kost – naar schatting tussen de tientallen en honderden miljoenen euro’s per nieuw geneesmiddel. En dat zonder garantie op succes.
Heel wat medicijnen sneuvelen tijdens het goedkeuringsproces. Afhankelijk van in welk stadium van ontwikkeling ze waren, sneuvelen de gigantische onderzoeksbudgetten met hen mee. Nieuwe geneesmiddelen zijn verbonden aan torenhoge kosten. Als die kosten niet door de staat werden gemaakt, worden ze gedekt door risicokapitaal. En in ruil voor dat risicokapitaal, vragen aandeelhouders hoge winsten. Nog eens: vorig jaar streek Novartis die nettowinst op van 12,6 miljard dollar. Het systeem is pervers, en daarom kan ik het niet steunen.
Crowdfunding
Is er een alternatief? Er bestaan opties. Onder anderen de Amerikaanse activist James Packard Love en juriste Ellen ’t Hoen, directeur van de VN-organisatie Medicines Patent Pool, praten over ‘de-linkage’,de medicijnprijzen ontkoppelen van de kosten om ze te maken. Dan wordt de totale productie van medicijnen generiek en ondersteunen speciale fondsen onderzoek en ontwikkeling.
Opensourceontwikkeling van nieuwe geneesmiddelen is een aanvullende piste: bij open source kunnen meerdere mensen op hetzelfde moment werken aan een project en komt de nieuwe kennis in het publieke domein terecht. Open Source Malaria is zo’n organisatie die met de hulp van wereldwijde bijdragen timmert aan een nieuw, betaalbaar malariamedicijn.
De financiering van de dure klinische onderzoeken is een moeilijke hindernis, maar daar zijn ook mogelijkheden: crowdfunding, eventueel via patiëntenverenigingen, of de overheid, of verschillende overheden samen.
Van bovenstaande opties is er geen een in staat een alternatief te bieden voor traditionele farmabedrijven, tenzij bij enkele medicijnen tegen tropische ziekten. Baby Pia is ziek, maar de farma-industrie ook. En die laatste genezen zal niet lukken met 1,9 miljoen euro. Wel met een hoge dosis internationale politieke moed.
Isabelle Vanhoutte



Patiënt in nood? Dan gaat het geweten achter slot en grendel.
De onwrikbare houding van Novartis maakt Jan Rosier kwaad. De farmareus laat baby Pia in de steek, en dat valt met geen enkel argument goed te praten.
Drie jaar geleden schreef Jeffrey Pfeffer, hoogleraar management aan de Stanford Business School, een artikel in het Journal of Management Studies, met de titel ‘Why the assholes are winning: money trumps all’. De titel van zijn artikel steekt schril af bij de goedmoedigheid van de man. Maar deze keer was hij boos. Hij had genoeg van de nietsontziende geldzucht en de nonsensicale argumenten die gebruikt worden om goed te praten wat niet kan worden goedgepraat. Hij was razend op managers die alleen nog kunnen focussen op kosten, winsten en op economisch succes. Hij had genoeg van het discours dat overloopt van het jargon en economische concepten.
Zijn boosheid deed me denken aan wat deze week is gebeurd. Baby Pia is het zoveelste zieke kind dat we leren kennen door de prijzenpolitiek van de farmaceutische industrie (DS 18 september). Die industrie heeft zich de voorbije jaren een buitengewoon negatief imago aangemeten. Daar is ze zelf verantwoordelijk voor. Ze maakt zich sterk dat ze haar sociale verplichtingen nakomt, omdat ze producten ontwikkelt die een medische nood vervullen. Maar die producten komen niet tegemoet aan die nood als ze onbetaalbaar worden, en zeker niet als patiënten zoals Pia in de steek gelaten worden.
De industrie heeft nog altijd niet door dat ze gevangen zit in een economisch model waaruit alle morele overwegingen zijn geperst. Als het management van farmaceutische ondernemingen niet in staat is of bereid is om in te zien dat het niet alleen economische of sociale, maar ook morele verplichtingen draagt, dan heeft het geen recht om in deze sector te opereren.
Moreel verval
Wie een gezin aanpakt zoals Novartis dat doet, moet voor altijd zwijgen over maatschappelijk verantwoord ondernemen
Met hun houding belichamen het management van Novartis en enkele andere grote (en kleine) farmaceutische bedrijven een duizelingwekkende huichelarij. Het publiek voelt dat perfect aan. Hun vulgaire, want ongemeende, discours over ‘onze pa­tiënten’ en ‘onze research’ staat in schril contrast met de bikkelharde houding tegenover ‘hun’ patiënten die in problemen raken, zoals Pia. Zodra ‘zijn’ patiënten geholpen moeten worden, zet het topmanagement de hakken in het zand. Dan sluit het de rangen, de ogen, de oren en zet het zijn geweten achter slot en grendel. Dan worden tientallen bestuurskundige, legale en economische argumenten geopperd om Pia toch maar niet het geneesmiddel te moeten geven, terwijl het enige juiste, morele, argument niet op tafel komt.
Het is de industrie nog altijd niet gedaagd dat het risico dat ze draagt niet wetenschappelijk of economisch is. Het is een moreel risico. Het is het risico om niet te kunnen voldoen aan die ene unieke morele wet: doe de anderen niet aan wat je jezelf nooit zou aandoen. Want het is gemakkelijk om Pia het geneesmiddel te weigeren, want ze is ver weg. Maar mocht de dochter van de ceo van Novartis de therapie nodig hebben, dan had ze die gekregen nog voor de goedkeuring was gegeven door eender welke autoriteit.
Niemand schijnt te beseffen dat moreel verval een kenmerk is van een ontspoorde bedrijfscultuur, waarin alles en iedereen onderworpen wordt aan een economische doctrine met slechts twee kenmerken: winst en aandeelhouderswaarde.
Immorele handelingen
De farmareus ontzegt een zwaar ziek kind een behandeling. Wie de samenleving en een gezin op die manier aanpakt, moet voor altijd zwijgen over maatschappelijk verantwoord ondernemen. De topmanagers van Novartis en die van enkele andere farmaceutische ondernemingen moeten dringend een diepgaande moral cleansing ondergaan.
Hun denken en handelen zijn zo geperverteerd geraakt door winstcijfers, aandeelhouderswaarde, procedures en processen dat ze niet langer weten hoe ze morele overwegingen moeten maken. Integendeel, ze zijn ervan overtuigd geraakt dat wie denkt in economische termen ook ethisch handelt. Sommige managers hebben er een handje van weg om voortdurend moreel te rationaliseren en immorele handelingen tot een schijnbaar minder immorele handeling om te toveren.
Emile Durkheim was terecht bezorgd dat streven naar rijkdom, wat mogelijk werd door de industriële ontwikkeling, belangrijke negatieve sociale gevolgen zou hebben. Hij opperde dat het immorele karakter van economisch gedrag en denken een publiek gevaar kan worden. Daarmee voorspelde hij wat we nu zien. Een kind dat wil genezen mag niet genezen omdat corporate business het niet toelaat. Je houdt het niet voor mogelijk dat zoiets bestaat in een deel van de wereld dat zichzelf beschaafd acht. Glaucon opperde in het eerste boek van Plato’s De ideale staat: ‘Het summum van immoraliteit is om bij al je misdaden de schijn te wekken een fatsoenlijk mens te zijn.’
Jan Rosier

Fantasie

Ja, ik ben op een leeftijd gekomen waar ik bijna dagelijks de overlijdensberichten bekijk.
Gelukkig staat er zelden iemand bij die ik ken(de).

Mijn gedachten bij het scannen van die namen, geboortedata en plaatsen, familieleden, versjes, etc. zijn zeer divers, en doorgaans niet erg diep. 'Oh, zo jong nog', 'Amai, mooie leeftijd', 'Wat een prachtige voornaam', 'Goh, veel kinderen zeg', 'Haha, vier keer getrouwd geweest', ... Maar soms blijft mijn blik bij zo'n advertentie hangen, en slaat mijn fantasie op hol. Zoals vandaag.



'Jef', een weduwnaar van 93, is onverwachts overleden, drie dagen na 'Fransje' die blijkbaar ziek was en net 68 was geworden.
Ze worden deze zaterdag samen te rusten gelegd (wat ik zo veel mooier vindt dan 'begraven worden' dat ik het vanaf nu ook ga gebruiken, maar als het even kan zo min mogelijk).

'Fransje' is in 1950 geboren in Gungu-Kikwit (ik heb het moeten opzoeken, en dat was nog niet zo simpel, zelfs Google Maps wist het niet liggen ...)
Dan was 'Jef' 26.

Hoe hebben deze twee mekaar leren kennen, en hoe komen ze aan dezelfde achternaam?
Is 'Jef' begin jaren 50 naar de Congo gegaan? Was hij daar op safari met zijn jonge, kersverse bruid Cécile?

Ik denk het niet. Safari's waren toen nog niet zo in de mode als nu, en aan de altruïstische aard van 'Jef' te zien (’t Zwart Goor, waarvan hij lid van het bestuur van was, begeleidt volwassenen met een beperking) lijkt hij me niet het figuur die het zien van 'the big five' in levende lijve op zijn 'bucket list' had staan.

Misschien waren 'Jef' en Cécile ongewenst kinderloos, en reisden ze naar Afrika om er een kindje te adopteren dat ze bij thuiskomst 'Fransje' genoemd hebben.

Na jaren van geluk, ging Cécile na haar pensioen snel achteruit en had op haar oude dag verzorging nodig. Zo is 'Jef' bij ’t Zwart Goor geraakt. 'Fransje' bleef de stoere rots in de branding voor zijn adoptievader.

'Jef' steunde na het overlijden van zijn vrouw (ik kon het niet laten, heb het opgezocht, dat was in 2004) meer en meer op 'Fransje'.
Zoveel zelfs, dat wanneer 'Fransje' vorige week na een (hopelijk kort) ziektebed is heengegaan, drie dagen later het ook voor 'Jef' genoeg was geweest.



Maar misschien zit ik er volledig naast en was Cécile toch zwanger geworden en is ze te vroeg bevallen terwijl ze op missie waren in Afrika. Was 'Jef' van dag 1 een zorgenkindje en heeft ze de rest van haar leven aan hem gewijd.
Heeft ze op haar sterfbed aan haar man gevraagd om goed voor haar oogappeltje te zorgen en die heeft dat dan ook de volgende 14 jaar onafgebroken gedaan.
En toen 'Fransje' netjes opgebaard lag in zijn mooiste pak, knipoogde 'Jef' naar de huwelijksfoto op zijn nachtkastje 'Mission accomplished'.

Sorry seems to be the hardest word

Dit weekend was ik met een heel erg leuk gezelschap op chocoladewandeling door Antwerpen. Een man en zijn echtgenote waren 40 jaar getrouwd en hun kinderen hadden een feestelijk weekend voor hen georganiseerd, met een stadswandeling, een receptie en dineetje voor heel de familie en vrienden uit binnen- en buitenland.

Tijdens mijn chocoladewandeling wordt er altijd flink geproefd bij verschillende chocolatiers. Op zaterdag is het wel altijd opletten geblazen want als ik op drukke plaatsen stilsta met een plateau heerlijke chocolaatjes zijn er steeds wel mensen die denken dat ik aan heel de wereld sta uit te delen, en verdwijnen de chocolaatjes als bij toverslag van mijn plateau.

Soms is het grappig, zoals die ene Nederlandse dame die zich in het portiek voor de Kathedraal tussen het gezelschap mengde en luid verkondigde "Hmmm, lekker!! ik wil ook wel een chocolaatje!"
Omdat ik altijd meer chocolaatjes bestel dan er mensen in mijn groep zijn (omdat er zoveel 'gepikt' worden), dacht ik, waarom niet, ze had het toch netjes gevraagd, ik had er genoeg dus ik hield het plateau voor haar neus. "Oh ja, mag het? Wat fijn, dank u wel" zei ze glimlachend.

Bij the Chocolate Line had ik ook een groot plateau gereserveerd, maar nog voor ik iemand uit mijn gezelschap had kunnen laten proeven van de lekkernijen, graaide een onbekende arm onder mijn elleboog door naar het eerste beste chocolaatje dat die kon grijpen. Iemand van mijn groep riep de dame tot de orde en zei "Mevrouw, die pralines zijn voor onze groep". "Huh? Don't understand you" antwoordde ze.

"Excuse me ma'm" viel ik bij "I am doing a guided Chocolate tour, and these chocolates are for the participants to the tour only."
Ze keek me aan, gooide de praline razendsnel in haar mond, en draaide zich om. "Whatever."

Ik legde mijn hand op haar schouder en hield haar even tegen. "The least you can do is say sorry" zei ik, maar zelfs dat was er teveel aan. Ze rukte zich los en gunde me geen blik waardig. Ik wist even niet waar kijken. Wat een lef, zo onbeschoft. Hoe is het mogelijk?

Gelukkig had ik ook hier weer teveel chocolaatjes besteld, ik liet het incident verder voor wat het was, vertelde nog een chocoladeverhaaltje en aan het einde van de wandeling nam ik afscheid van het gezelschap en ging nog ergens een koffie drinken.

Mijn oog viel op een klein stukje in de krant.


Wat een giller. Iemand die in de fout gaat zwaarder straffen omdat hij of zij geen spijt betuigt. Erg wel dat het zo ver is moeten komen. Mensen hebben geen respect meer voor elkaar, en al helemaal geen medeleven.

Het verhaal bleef hangen en ik zette me achter de computer. De schadeclaim van Fishbone was wereldnieuws. Is spijt dan zo uniek aan het worden? Elementaire beleefdheid?
Ik was benieuwd.
Zoek je op Wikipedia naar de woorden "excuus", "excuses", "excuseren", "verontschuldiging, "verontschuldigen", "sorry", ... dan kom je bedrogen uit.
De vergaarbak van nuttige en minder nuttige informatie maakt zich hier gemakkelijk uit de voeten.

Spijt wordt dan weer omschreven als een negatieve emotie die je ervaart wanneer je beseft dat wanneer je iets anders gedaan zou hebben, het een beter resultaat tot gevolg zou hebben gehad. Wacht begrijp ik dat hier goed? Spijt wordt gelinkt aan een resultaat? Voor het eerst vind ik dat onze taal hier tekort schiet. Dan is het Engelse woord 'remorse' beter geschikt.

Van de week keken wij thuis naar een documentaire over empathie op tv.

Wat echt een eye opener voor me was, is dat er op school aandacht wordt besteed aan het 'aanleren' van empathie. Je geest moet al flink ontwikkeld zijn vooraleer je in staat bent tot empathische gevoelens. Echt meeleven met iemand, meevoelen, meer nog dan enkel medelijden hebben. Kinderen krijgen bijvoorbeeld een echte baby en een babypop te zien in de klas en de juffrouw vraagt naar verschillen tussen de twee. Het duurt erg lang voor eindelijk een kleutertje inziet "the baby is real". Jammer genoeg stopt daar het clipje.




Goede beurt voor die Amerikaanse school. En leer ze de volgende les dan maar "sorry" zeggen.

Avontuur in Antwerpse Zoo

In de zomervakantie zijn we minder frequente zoo bezoekers. Te veel volk, en een overdaad aan kinderen. Nee, we wachten nog even tot september voor we weer wekelijks naar onze lievelingsdieren gaan kijken.
Pas op, versta me niet verkeerd, ik heb zeker geen hekel aan kinderen, integendeel, maar too much of a good thing ...

Blijkbaar ben ik geen uitzondering, want deze week alleen al verschenen er verschillende artikels over de opmars van hotels waar kinderen niet welkom zijn, en luchtvaartmaatschappijen die voor een lichte meerprijs tickets aanbieden waarbij je gegarandeerd niet in de buurt van kinderen zit.

Mensen kijken vaak vreemd op wanneer ze horen dat je geen kinderen hebt. Gewild. Nooit.
Hè wat egoïstisch, hoor je ze denken. Sommigen zeggen het zelfs luidop, terwijl ik het persé willen hebben van kinderen eerder beschouw als - als ik dan toch het woord moet gebruiken - egoïstisch. Kijk maar eens wat Stromae hier over te zeggen had in een Humo van een paar weken geleden:

Humo: Je kunt toch ook kiezen voor een leven zonder kinderen en ook gelukkig zijn?
Stromae: “Ik weet het niet. Volgens mij komt er dan toch een moment waarop je beseft dat er iets ontbreekt – dat je niet helemaal gelukkig bent. Kiezen om geen kinderen te hebben blijft toch ook iets egoïstisch, niet? Wie je bent, wat je kunt, dat moet je toch doorgeven?

Is dat een volledig onbaatzuchtige houding tegenover een kind? Ik dacht het niet. Volgens mij wil hij gewoon mini-Stomaetjes nalaten aan de wereld.

Maar bon, ik ben aan het afdwalen, het ging over de zoo.
Tijdens deze zomervakantie zijn we denk ik 3 keer geweest. Eén keer ben ik met een vriendin gegaan en haar gezin. Echtgenoot, 3 eigen kinderen en nog eens 3 op sleeptouw van de buurvrouw, supergezellige dag, echt van genoten. De andere keren gingen we gewoon even een uurtje genieten van de mooiste tuin vant stad, ijsje eten, beestjes kijken, ... En gisteren, gingen we met een reden.

Het was gisteren precies één jaar geleden dat leeuwenwelpje Nestor het levenslicht zag, iets dat we van nabij hebben gevolgd, en het zou een leuk kinderfeestje worden.
Omdat een leeuw nu éénmaal niet verzot is op slagroomtaart met kaarsjes, knutselden de dierenverzorgers iets anders voor hem in elkaar. Drie giraffen uit papier maché, gevuld met sappige brokjes vlees.


Nadat de drie namaak giraffen netjes in het leeuwenperk waren opgesteld en de verzorgers zich in veiligheid hadden gebracht, werden de leeuwen vrijgelaten.

Mama Maouli stortte zich als eerste met veel geweld op haar prooi en sleurde de kansloze giraf naar een stil en rustig plekje om hem te verorberen.

Grote zus Caitlin was iets voorzichtiger en hapte pas na enige aarzeling toe. De jarige Nestor bekeek het hele gebeuren vanop een veilige afstand en begon pas mee te knabbelen toen de prachtige kunstwerken onherkenbaar vervormd waren tot oud papier waarmee hij bewees dat hij toch maar gewoon een grote poes is. Blij met een kartonnen doos.
De dierenverzorgers keken in grote getale toe, met een brede lach op het gelaat. (behalve misschien de 2 meisjes die de puinhoop de morning after moeten opruimen ...) Knap gedaan jongens! Dat is liefde voor het vak.


Van wijkreporter Carolien Krijnen voor Gva.be

Nostalgie

Toen ik jong was, om maar eens met een cliché in huis te vallen, waren buttons van die ronde schildjes met een veiligheidsspeld achterop om ze op de revers van je jasje te kunnen spelden.
Het was een manier om je individualiteit te onderstrepen zeg maar, je gedachtengoed te delen, een manier om je omgeving duidelijk te maken dat je tegen dierenmishandeling was, voor wereldvrede, tegen de atoombom, en een fan van Blondie.
Maar toen kwam Facebook en was er ineens een wereldwijd plaform om al je ideeën, grieven, overtuigingen en vakantiekiekjes aan de grote klok te hangen.

Als je nu het woord "buttons" intikt op google krijg je allerlei geanimeerde en minder animerende pagina's met gifs, jpegs en button-generators, om knoppen voor op je website te maken.

Daarom waarschijnlijk dat het me zo plezier deed om de Antwerpse jeugd vandaag op straat bezig te zien.

Antwerpen is dit jaar verkozen tot Europese Jongerenhoofdstad, en niettegenstaande de actie al enkele maanden loopt, is het animo nog altijd even groot. Onze stad draagt deze titel nog tot eind november, en de Antwerpse jeugd zorgt ervoor dat iedereen mee kan delen in de feestvreugde.

Heel het jaar doken er her en der in de stad van die grote prikborden op met buttons met vaak hilarische slogans, steeds met vermelding van de website. De buttons zijn vrij te nemen, iedereen kiest die slogan waar hij of zij zich het meest door aangesproken voelt, of als je niet kunt kiezen, verzamel je ze gewoon allemaal.

De interesse was groot bij het prikbord op de Meir, en de buttons met teksten zoals "100% speelvogel, 100% jong", "10% ordelijk, 100% jong", "56% opgevoed, 100% jong", werden weggegraaid dat het een lieve lust was.
De mooiste button was misschien wel deze: "200% trots op mezelf, 100% jong". Niet alleen op mezelf, maar ook 200% trots op deze stad, Europese Jongerenhoofdstad, en zoveel meer.

Tussen al de jongeren die hun keuze stonden te maken (en links en rechts spotte ik zelfs een paar bejaarden) gritste ik ook een paar buttons weg en voelde me ineens weer 16. Vanavond op pad met mn vriendinnen, en op de revers van mijn jasje prijkt een kleurrijke button. "100% niet mijn echte haarkleur, 100% jong!!!"


Van uw wijkcorrespondent Carolien Krijnen voor GVA.be

Over mediaexposure vandaag niet te klagen

Tja, het was te denken he. Er wordt gespoken over koppels zonder kinderen, en meteen denkt iedereen aan mij.
Deze keer was het de beurt aan het Laatste Nieuws.

Een tijdje geleden stond u met een reportage in Nina
over bewust kinderloze vrouwen. Gisteren werden de resultaten van de
Comeva-enquete van de Vlaamse vrouwenbladen bekendgemaakt, en daaruit
bleek dat ook zonder kinderen vrouwen prima scoren op de
geluksschaal. In het kader hiervan zijn we op zoek naar enkele
vrouwen zonder kinderen die voor de krant van morgen kort willen
vertellen over hun 'geluksgraad'.
Kan u me zo snel mogelijk contacteren als u tijd hebt voor een kort
telefoontje?

Vanmorgen meteen de krant gaan halen. Leuke foto, (ja duh, ik ga toch geen lelijke insturen), beetje domme tekst maar ach ja, hoeveel diepgang kun je krijgen in een kolommetje van 3 op 6.


Bij het afrekenen viel mijn oog ook op Milo, het tweede nummer alweer van een nieuw maandblad voor de actieve 50 plusser met als subtitel 'Midlife rocks!'
Die hadden me een paar weken terug ook gecontacteerd. Eerst schrok ik. Wat, ik in een blad voor 50 plussers? Maar een journaliste (die ik nog kende uit mijn Topmanager periode) vroeg me of ze een artikeltje mocht schrijven over mijn kroegentocht. Een toffe activiteit in Antwerpen voor hun lezers.

Het artikeltje staat erin, met 1 van de leukste foto's van mijn verjaardagsfeestje :)

K.kkerl.kken

Kga ne klinker kopen Walter, de 'A'. Biep, fout, jammer.

Heerlijk toch, een krantje lezen op cafe. Vandaag was het weer de moeite.
Een bloemlezing van de bijzonderste artikelen:

* Nederlandse druggebruikers ontdekken een nieuwe manier om high te worden. Kikkerlikken. Lik aan een bepaald soort bruine pad en je krijgt hallucinaties die tot 8 uur lang kunnen duren.
Er worden zelfs padden gestolen uit reptielzaken "Ik wens de dieven een onmiddellijke vergiftiging toe" aldus de reactie van een gedupeerd reptielenzaakeigenaar.
Ik vraag me alleen af hoe high de eerste kikkerlikker was toen hij eraan begon.

* Online overspel leidt to echtscheiding.
Onder zijn schuilnaam 'Prince of Joy' chatte de Bosnier met 'Sweetie'. Het klikte en ze spraken een keertje af. 'Sweetie' bleek zijn eigen sweetie te zijn.
Het stel kon er niet mee lachen en gaat nu scheiden.
De Pina Colada song was geen hit in Bosnie?

* Belgie niet meer te koop.
Belgie stond even te koop op Ebay. Verkrijgbaar in 3 delen met gratis koningshuis. Bieden kon vanaf 1 euro, na enkele ogenblikken was de prijs opgelopen tot 1,23 miljoen. De advertentie is ondertussen verwijderd. Of zou Yves op de 'Buy it now' button hebben geklikt?

* Man ontwaakt tijdens eigen autopsie.
De arts in kwestie vond het al vreemd dat er bloed uit de snee liep die hij in 's mans borst kerfde. Met een kreet maakte het lijk dodelijk, euh duidelijk, dat hij nog niet het hoekje om was. Toen zijn vriendin hem even later kwam identificeren in het mortuarium, zat hij in de gang op haar te wachten.
Er werd niet bij vermeld of zij een acute hartaanval kreeg en er alsnog een autopsie moest worden uitgevoerd.


En tot slot, eindelijk, na een grootscheepse enquete, weet Vlaanderen nu ook wat ik al veeeeel langer wist.
De gelukkigste mensen, zijn koppels zonder kinderen :)